Fazy uzależnienia od alkoholu

Pojęcie alkoholismus chronicum (koncepcja alkoholizmu jako choroby) zawdzięczamy szwedzkiemu lekarzowi Magnusowi Hussowi. Natomiast twórcą przełomowej (zwłaszcza jak na tamte czasy, czyli lata 60-te XX wieku) typologii alkoholizmu był amerykański fizjolog Elvin Morton Jellinek (1891-1964). Na proces powstawania choroby alkoholowej wg Jellinka składają się następujące fazy:

    FAZA WSTĘPNA - OBJAWOWA:
  • konwencjonalny styl spożywania alkoholu
  • odkrycie łagodzących przykre stany emocjonalne właściwości alkoholu
  • trwa od kilku miesięcy do kilku lat
  • wzrost tolerancji na alkohol
    FAZA OSTRZEGAWCZA - ZWIASTUNOWA:
  • tzw. ciągłe szukanie okazji do wypicia
  • sporadyczne picie w samotności
  • pojawienie się poczucia winy w związku z piciem
  • unikanie rozmów na temat alkoholu
  • pierwsze luki w pamięci
    FAZA KRYTYCZNA - OSTRA:
  • pojawienie się głodu alkoholowego
  • utrata kontroli nad piciem
  • usprawiedliwianie picia przy jednoczesnej agresji i obwinianiu za to otoczenia
  • tzw. liczenie dni bez picia (próby abstynencji)
  • zaniedbywanie codziennych obowiązków (w domu, w pracy itp.)
  • zaniedbywanie jedzenia, ale gromadzenie różnego rodzaju alkoholi
  • potrzeba podtrzymywania stałego stężenia alkoholu we krwi (np. poranny klin)
    FAZA PRZEWLEKŁA:
  • występowanie “ciągów alkoholowych"
  • spożywanie alkoholu pod każdą postacią
  • padaczka alkoholowa
  • lęki, psychoza alkoholowa
  • choroby somatyczne (np. marskość wątroby) prowadzące nieraz do zgonu

Jellinek dawał wszystkim chorym na alkoholizm (niezależnie od fazy uzależnienia) nadzieję na zatrzymanie choroby. Nie brak również późniejszych typologii, które różnią się m.in. w ilości faz oraz w objawach typowych dla każdego stadium choroby.